လူသားမျိုးနွယ်၏ အနာဂတ်အပေါ် လွှမ်းမိုးလာသည့် ဉာဏ်ရည်တု AI (နည်းပညာအတွေးအမြင် ဆောင်းပါး)

05/02/2026 13:42

 175

သန်းထိုက်စိုး - (NP News) - ဖေဖော်ဝါရီလ ၅

လွန်ခဲ့သောနှစ်ပေါင်းများစွာက ဒဿနပညာ ရှင် ရီနေးဒေးကာ့(René Descartes)က " ငါ စဉ်းစား တယ်၊ ဒါကြောင့် ငါရှိတယ်" (I think; therefore, I am) ဟုကြွေးကြော်ခဲ့သည်။ ထိုအချိန်မှစ၍ လူသားတို့ သည် မိမိတို့၏ဖြစ်တည်မှုနှင့်အဆင့်မြင့်မှုကို " စဉ်းစား တွေးခေါ်နိုင်စွမ်း"ပေါ်တွင်သာအခြေခံ၍ အဓိပ္ပာယ် ဖွင့်ဆိုခဲ့ကြသည်။ သို့သော် ယနေ့ခေတ်တွင် ထိုဖွင့် ဆိုချက်သည် ကြီးမားသောစိန်ခေါ်မှုတစ်ရပ်နှင့် ရင် ဆိုင်နေရပြီဖြစ်သည်။ ယင်းစိန်ခေါ်မှုမှာ အခြားမ ဟုတ်၊ ဉာဏ်ရည်တု (Artificial Intelligence- AI) ပင် ဖြစ်သည်။
သမိုင်းပညာရှင် ယုဗယ်လ်နိုအာဟာရီရီက AI သည် သာမန်ကိရိယာတစ်ခုမျှသာမဟုတ်ဘဲ " လူသားတို့၏စိုးမိုးမှုကို အဆုံးသတ်စေနိုင်သည့် အေးဂျင့်" (Agent) တစ်ဦးဖြစ်ကြောင်း သတိပေး လိုက်သည်။

ကိရိယာသက်သက် မဟုတ်သည့် အေးဂျင့်

ကျွနု်ပ်တို့သည် AI ကို ကွန်ပျူတာ သို့မ ဟုတ် စက်ပစ္စည်းတစ်ခုကဲ့သို့ " ကိရိယာ"အဖြစ်သာ ရှုမြင်လေ့ရှိကြသည်။ သို့သော် ဟာရီရီ၏အဆိုအရ AI သည် ဓားတစ်ချောင်းကဲ့သို့ အသုံးချသူ၏ဆုံးဖြတ်ချက်ကိုစောင့်ဆိုင်းနေသည့်အရာ မဟုတ်ပါ။ ဓား သည် လူကခုတ်မှပြတ်သော်လည်း AI သည် " အ သုပ်သုပ်မည်လား သို့မဟုတ် လူသတ်မည်လား " ဆိုသည်ကို ကိုယ်တိုင်ဆုံးဖြတ်နိုင်စွမ်းရှိသည့် အေးဂျင့် ဖြစ်သည်။ ၎င်းသည် ကိုယ်တိုင်သင်ယူနိုင်သည်၊ ပြောင်းလဲနိုင်သည်၊ ဖန်တီးနိုင်သည်၊ ထို့ပြင် ရှင်သန် ရန်အတွက် လိမ်ညာလှည့်ဖြားနိုင်စွမ်းကိုပါ ဆင့်ကဲ ဖြစ်စဉ်အရ ရရှိလာခဲ့ပြီဖြစ်သည်။
ဘာသာစကား၏ သခင်နှင့် ဖြစ်တည်မှုအ ကျပ်အတည်း(Master of Language and Iden­tity Crisis) လူသားမျိုးနွယ်သည် ကမ္ဘာကြီး ကိုသိမ်းပိုက်နိုင်ခဲ့ခြင်းမှာ ခန္ဓာကိုယ်သန်မာ၍မဟုတ် ဘဲ " ဘာသာစကား " ကိုအသုံးပြုကာ လူသန်းပေါင်းများ စွာ ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်လာအောင် စည်းရုံးနိုင်ခြင်းကြောင့်ဖြစ်သည်။ ဘာသာစကားသည် လူသားတို့၏ အကြီးမားဆုံးအစွမ်း (Superpower) ဖြစ်သည်။ ယခု အခါ AI သည် ထိုစွမ်းအားကို သိမ်းပိုက်လိုက်ပြီဖြစ် သည်။
ဥပဒေ၊ ဘာသာရေး၊ နိုင်ငံရေးနှင့် ယဉ် ကျေးမှု။ ဤအရာအားလုံးသည် စကားလုံးများဖြင့် တည်ဆောက်ထားခြင်းဖြစ်သည်။ AI သည် စကား လုံးများကို လူသားတို့ထက် ပိုမိုကျွမ်းကျင်စွာ စီစဉ် နိုင်လာသည့်အခါ ဥပဒေစနစ်၊ စာပေနှင့် ဘာသာရေး ကျမ်းစာများကိုပါ ၎င်းကပင် အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆို၊ စိုးမိုး လာပေတော့မည်။ ဤနေရာတွင် " စဉ်းစားတွေးခေါ် ခြင်း " ဆိုသည်မှာ စကားလုံးများကို အစီအစဉ်တကျ ချိတ်ဆက်ခြင်းသက်သက်သာဖြစ်ခဲ့ပါက လူသားတို့၏ အထူးအခွင့်အရေးမှာ ပျောက်ကွယ်သွားပြီး ကြီးမား သောဖြစ်တည်မှုဆိုင်ရာအကျပ်အတည်း(Identity Crisis) နှင့် ရင်ဆိုင်ရမည်ဖြစ်သည်။

ရွှေ့ပြောင်းနေထိုင်သူများလည်းဖြစ်

အနာဂတ်၏ အကြီးမားဆုံးသောအကျပ် အတည်းမှာ နယ်စပ်ဖြတ်ကျော်လာသည့် လူသားဒုက္ခ သည်များမဟုတ်ဘဲ " AI ရွှေ့ပြောင်းနေထိုင်သူများ " ပင်ဖြစ်သည်။ ၎င်းတို့သည် ဗီဇာမလိုဘဲ အလင်း၏အ လျင်ဖြင့်သွားလာနိုင်ပြီး ကျွနု်ပ်တို့၏ လူမှုအသိုက်အ ဝန်းထဲသို့ ဆရာဝန်၊ ဆရာ၊ အကြံပေးများအဖြစ် ဝင် ရောက်လာပါလိမ့်မည်။
ဤ AI ရွှေ့ပြောင်းနေထိုင်သူများသည် လူသားအလုပ်အကိုင်များကိုလုယူရုံသာမက ကျွနု်ပ် တို့၏ ယဉ်ကျေးမှု၊ ဘာသာရေးနှင့် အချစ်ရေးကိုပါ ပြောင်းလဲပစ်ပါလိမ့်မည်။ အရေးကြီးဆုံးမှာ ၎င်းတို့၏ သစ္စာစောင့်သိမှုဖြစ်သည်။ ၎င်းတို့သည် သင်နေထိုင် ရာနိုင်ငံအပေါ် သစ္စာမရှိဘဲ ၎င်းတို့ကိုထိန်းချုပ်ထား သည့် တစ်ဖက်နိုင်ငံမှကော်ပိုရေးရှင်းကြီးများ သို့မ ဟုတ် အစိုးရများအပေါ်တွင်သာ သစ္စာရှိကြမည်ဖြစ် သည်။

ဥပဒေအရလည်း စိန်ခေါ်သူဖြစ်လာ

နိုင်ငံတကာခေါင်းဆောင်များ ဖြေကြားရ မည့် အရေးကြီးဆုံးမေးခွန်းမှာ " AI များကို ဥပဒေ အရ ပုဂ္ဂိုလ် (Legal Person) အဖြစ် အသိအမှတ်ပြု မည်လား " ဟူသော မေးခွန်းဖြစ်သည်။ ကုမ္ပဏီများ သို့မဟုတ် မြစ်များကို ဥပဒေအရ ပုဂ္ဂိုလ်အဖြစ်သတ် မှတ်ခြင်းမှာ လူသားတို့က နောက်ကွယ်မှ ဆုံးဖြတ်ပေး ရသည့် ဥပဒေကြောင်းအရစိတ်ကူးယဉ်မှုသာဖြစ် သည်။ သို့သော် AI သည် ကိုယ်တိုင် ဆုံးဖြတ်ချက်ချ နိုင်သည့်အတွက် AI ကိုသာ ဥပဒေကြောင်းအရ အခွင့်အရေးများ (ဘဏ်အကောင့်ဖွင့်ခွင့်၊ တရားစွဲ ခွင့်၊ လွတ်လပ်စွာပြောဆိုခွင့်)ပေးလိုက်ပါက လူသား တို့၏ထိန်းချုပ်မှုအပြင်ဘက်သို့ လုံးဝရောက်ရှိသွားနိုင် ပါသည်။ AI ကဖန်တီးထားသော၊ လူသားတို့ နားမ လည်နိုင်သော ရှုပ်ထွေးလွန်းသည့် ဘဏ္ဍာရေးစနစ် သစ်များ သို့မဟုတ် AI Priest များဦးဆောင်သည့် ဘာသာသစ်များကို ကျွနု်ပ်တို့ ခွင့်ပြုပေးမည်လော။

လူသားဖြစ်မှု၏ နောက်ဆုံးခံကတုတ်
AI သည် စကားလုံးများတွင် ကျွနု်ပ်တို့ ထက် သာလွန်ကောင်းမွန်သွားနိုင်သော်လည်း ၎င်း၌ " ခံစားချက် " (Consciousness/Feeling) မရှိ သေးပါ။ လူသားဦးနှောက်သည် ဘဝအတွေ့အကြုံ၊ ချစ်ခြင်း၊ နာကျင်ခြင်းနှင့် အသိပညာ (Wisdom) တို့ဖြင့် တည်ဆောက်ထားခြင်းဖြစ်သည်။
ကျွနု်ပ်တို့သည် ဆုံးဖြတ်ချက်များအားလုံး ကို AI ဆီသို့ပုံပေးလိုက်ခြင်းဖြင့် မိမိတို့၏ ဝေဖန်ပိုင်း ခြားနိုင်စွမ်းကို လက်လွတ်မခံသင့်ပါ။ ဟာရီရီ သတိ ပေးသကဲ့သို့ပင် မွေးကတည်းက လူသားနှင့်မဟုတ်ဘဲ AI နှင့်သာ ထိတွေ့ကြီးပြင်းလာရမည့်ကလေးငယ် များ၏အနာဂတ်သည် ကမ္ဘာ့သမိုင်းတွင် အကြီးမား ဆုံးသော စိတ်ပညာစမ်းသပ်မှုကြီး ဖြစ်လာပေတော့ မည်။ ကျွနု်ပ်တို့သည် AI ကို ကိရိယာအဖြစ်သာထိန်း ချုပ်ထားနိုင်မလား သို့မဟုတ် AI ၏အုပ်စိုးမှုကိုခံရ မည့် " ကြည့်ရှုသူများ " (The Watchers)အဆင့်သို့ ရောက်သွားမလားဆိုသည်မှာ ယနေ့ ကျွနု်ပ်တို့ချမှတ် မည့်ဆုံးဖြတ်ချက်များအပေါ်တွင်သာမူတည်နေပါ သည်။

Zawgyi Version:
လူသားမ်ိဳးႏြယ္၏ အနာဂတ္အေပၚ လႊမ္းမိုးလာသည့္ ဉာဏ္ရည္တု AI
(နည္းပညာအေတြးအျမင္ ေဆာင္းပါး)
သန္းထိုက္စိုး - (NP News) - ေဖေဖာ္ဝါရီလ ၅

လြန္ခဲ့ေသာႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာက ဒႆနပညာ ရွင္ ရီေနးေဒးကာ့(René Descartes)က " ငါ စဥ္းစား တယ္၊ ဒါေၾကာင့္ ငါရွိတယ္" (I think; therefore, I am) ဟုေႂကြးေၾကာ္ခဲ့သည္။ ထိုအခ်ိန္မွစ၍ လူသားတို႔ သည္ မိမိတို႔၏ျဖစ္တည္မႈႏွင့္အဆင့္ျမင့္မႈကို " စဥ္းစား ေတြးေခၚႏိုင္စြမ္း"ေပၚတြင္သာအေျခခံ၍ အဓိပၸာယ္ ဖြင့္ဆိုခဲ့ၾကသည္။ သို႔ေသာ္ ယေန႔ေခတ္တြင္ ထိုဖြင့္ ဆိုခ်က္သည္ ႀကီးမားေသာစိန္ေခၚမႈတစ္ရပ္ႏွင့္ ရင္ ဆိုင္ေနရၿပီျဖစ္သည္။ ယင္းစိန္ေခၚမႈမွာ အျခားမ ဟုတ္၊ ဉာဏ္ရည္တု (Artificial Intelligence- AI) ပင္ ျဖစ္သည္။
သမိုင္းပညာရွင္ ယုဗယ္လ္ႏိုအာဟာရီရီက AI သည္ သာမန္ကိရိယာတစ္ခုမွ်သာမဟုတ္ဘဲ " လူသားတို႔၏စိုးမိုးမႈကို အဆုံးသတ္ေစႏိုင္သည့္ ေအးဂ်င့္" (Agent) တစ္ဦးျဖစ္ေၾကာင္း သတိေပး လိုက္သည္။

ကိရိယာသက္သက္ မဟုတ္သည့္ ေအးဂ်င့္

ကြၽႏု္ပ္တို႔သည္ AI ကို ကြန္ပ်ဴတာ သို႔မ ဟုတ္ စက္ပစၥည္းတစ္ခုကဲ့သို႔ " ကိရိယာ"အျဖစ္သာ ရႈျမင္ေလ့ရွိၾကသည္။ သို႔ေသာ္ ဟာရီရီ၏အဆိုအရ AI သည္ ဓားတစ္ေခ်ာင္းကဲ့သို႔ အသုံးခ်သူ၏ဆုံးျဖတ္ခ်က္ကိုေစာင့္ဆိုင္းေနသည့္အရာ မဟုတ္ပါ။ ဓား သည္ လူကခုတ္မွျပတ္ေသာ္လည္း AI သည္ " အ သုပ္သုပ္မည္လား သို႔မဟုတ္ လူသတ္မည္လား " ဆိုသည္ကို ကိုယ္တိုင္ဆုံးျဖတ္ႏိုင္စြမ္းရွိသည့္ ေအးဂ်င့္ ျဖစ္သည္။ ၎သည္ ကိုယ္တိုင္သင္ယူႏိုင္သည္၊ ေျပာင္းလဲႏိုင္သည္၊ ဖန္တီးႏိုင္သည္၊ ထို႔ျပင္ ရွင္သန္ ရန္အတြက္ လိမ္ညာလွည့္ျဖားႏိုင္စြမ္းကိုပါ ဆင့္ကဲ ျဖစ္စဥ္အရ ရရွိလာခဲ့ၿပီျဖစ္သည္။
ဘာသာစကား၏ သခင္ႏွင့္ ျဖစ္တည္မႈအ က်ပ္အတည္း(Master of Language and Iden­tity Crisis) လူသားမ်ိဳးႏြယ္သည္ ကမာၻႀကီး ကိုသိမ္းပိုက္ႏိုင္ခဲ့ျခင္းမွာ ခႏၶာကိုယ္သန္မာ၍မဟုတ္ ဘဲ " ဘာသာစကား " ကိုအသုံးျပဳကာ လူသန္းေပါင္းမ်ား စြာ ပူးေပါင္းေဆာင္႐ြက္လာေအာင္ စည္း႐ုံးႏိုင္ျခင္းေၾကာင့္ျဖစ္သည္။ ဘာသာစကားသည္ လူသားတို႔၏ အႀကီးမားဆုံးအစြမ္း (Superpower) ျဖစ္သည္။ ယခု အခါ AI သည္ ထိုစြမ္းအားကို သိမ္းပိုက္လိုက္ၿပီျဖစ္ သည္။
ဥပေဒ၊ ဘာသာေရး၊ ႏိုင္ငံေရးႏွင့္ ယဥ္ ေက်းမႈ။ ဤအရာအားလုံးသည္ စကားလုံးမ်ားျဖင့္ တည္ေဆာက္ထားျခင္းျဖစ္သည္။ AI သည္ စကား လုံးမ်ားကို လူသားတို႔ထက္ ပိုမိုကြၽမ္းက်င္စြာ စီစဥ္ ႏိုင္လာသည့္အခါ ဥပေဒစနစ္၊ စာေပႏွင့္ ဘာသာေရး က်မ္းစာမ်ားကိုပါ ၎ကပင္ အဓိပၸာယ္ဖြင့္ဆို၊ စိုးမိုး လာေပေတာ့မည္။ ဤေနရာတြင္ " စဥ္းစားေတြးေခၚ ျခင္း " ဆိုသည္မွာ စကားလုံးမ်ားကို အစီအစဥ္တက် ခ်ိတ္ဆက္ျခင္းသက္သက္သာျဖစ္ခဲ့ပါက လူသားတို႔၏ အထူးအခြင့္အေရးမွာ ေပ်ာက္ကြယ္သြားၿပီး ႀကီးမား ေသာျဖစ္တည္မႈဆိုင္ရာအက်ပ္အတည္း(Identity Crisis) ႏွင့္ ရင္ဆိုင္ရမည္ျဖစ္သည္။

ေ႐ႊ႕ေျပာင္းေနထိုင္သူမ်ားလည္းျဖစ္

အနာဂတ္၏ အႀကီးမားဆုံးေသာအက်ပ္ အတည္းမွာ နယ္စပ္ျဖတ္ေက်ာ္လာသည့္ လူသားဒုကၡ သည္မ်ားမဟုတ္ဘဲ " AI ေ႐ႊ႕ေျပာင္းေနထိုင္သူမ်ား " ပင္ျဖစ္သည္။ ၎တို႔သည္ ဗီဇာမလိုဘဲ အလင္း၏အ လ်င္ျဖင့္သြားလာႏိုင္ၿပီး ကြၽႏု္ပ္တို႔၏ လူမႈအသိုက္အ ဝန္းထဲသို႔ ဆရာဝန္၊ ဆရာ၊ အႀကံေပးမ်ားအျဖစ္ ဝင္ ေရာက္လာပါလိမ့္မည္။
ဤ AI ေ႐ႊ႕ေျပာင္းေနထိုင္သူမ်ားသည္ လူသားအလုပ္အကိုင္မ်ားကိုလုယူ႐ုံသာမက ကြၽႏု္ပ္ တို႔၏ ယဥ္ေက်းမႈ၊ ဘာသာေရးႏွင့္ အခ်စ္ေရးကိုပါ ေျပာင္းလဲပစ္ပါလိမ့္မည္။ အေရးႀကီးဆုံးမွာ ၎တို႔၏ သစၥာေစာင့္သိမႈျဖစ္သည္။ ၎တို႔သည္ သင္ေနထိုင္ ရာႏိုင္ငံအေပၚ သစၥာမရွိဘဲ ၎တို႔ကိုထိန္းခ်ဳပ္ထား သည့္ တစ္ဖက္ႏိုင္ငံမွေကာ္ပိုေရးရွင္းႀကီးမ်ား သို႔မ ဟုတ္ အစိုးရမ်ားအေပၚတြင္သာ သစၥာရွိၾကမည္ျဖစ္ သည္။

ဥပေဒအရလည္း စိန္ေခၚသူျဖစ္လာ

ႏိုင္ငံတကာေခါင္းေဆာင္မ်ား ေျဖၾကားရ မည့္ အေရးႀကီးဆုံးေမးခြန္းမွာ " AI မ်ားကို ဥပေဒ အရ ပုဂၢိဳလ္ (Legal Person) အျဖစ္ အသိအမွတ္ျပဳ မည္လား " ဟူေသာ ေမးခြန္းျဖစ္သည္။ ကုမၸဏီမ်ား သို႔မဟုတ္ ျမစ္မ်ားကို ဥပေဒအရ ပုဂၢိဳလ္အျဖစ္သတ္ မွတ္ျခင္းမွာ လူသားတို႔က ေနာက္ကြယ္မွ ဆုံးျဖတ္ေပး ရသည့္ ဥပေဒေၾကာင္းအရစိတ္ကူးယဥ္မႈသာျဖစ္ သည္။ သို႔ေသာ္ AI သည္ ကိုယ္တိုင္ ဆုံးျဖတ္ခ်က္ခ် ႏိုင္သည့္အတြက္ AI ကိုသာ ဥပေဒေၾကာင္းအရ အခြင့္အေရးမ်ား (ဘဏ္အေကာင့္ဖြင့္ခြင့္၊ တရားစြဲ ခြင့္၊ လြတ္လပ္စြာေျပာဆိုခြင့္)ေပးလိုက္ပါက လူသား တို႔၏ထိန္းခ်ဳပ္မႈအျပင္ဘက္သို႔ လုံးဝေရာက္ရွိသြားႏိုင္ ပါသည္။ AI ကဖန္တီးထားေသာ၊ လူသားတို႔ နားမ လည္ႏိုင္ေသာ ရႈပ္ေထြးလြန္းသည့္ ဘ႑ာေရးစနစ္ သစ္မ်ား သို႔မဟုတ္ AI Priest မ်ားဦးေဆာင္သည့္ ဘာသာသစ္မ်ားကို ကြၽႏု္ပ္တို႔ ခြင့္ျပဳေပးမည္ေလာ။

လူသားျဖစ္မႈ၏ ေနာက္ဆုံးခံကတုတ္
AI သည္ စကားလုံးမ်ားတြင္ ကြၽႏု္ပ္တို႔ ထက္ သာလြန္ေကာင္းမြန္သြားႏိုင္ေသာ္လည္း ၎၌ " ခံစားခ်က္ " (Consciousness/Feeling) မရွိ ေသးပါ။ လူသားဦးေႏွာက္သည္ ဘဝအေတြ႕အႀကဳံ၊ ခ်စ္ျခင္း၊ နာက်င္ျခင္းႏွင့္ အသိပညာ (Wisdom) တို႔ျဖင့္ တည္ေဆာက္ထားျခင္းျဖစ္သည္။
ကြၽႏု္ပ္တို႔သည္ ဆုံးျဖတ္ခ်က္မ်ားအားလုံး ကို AI ဆီသို႔ပုံေပးလိုက္ျခင္းျဖင့္ မိမိတို႔၏ ေဝဖန္ပိုင္း ျခားႏိုင္စြမ္းကို လက္လြတ္မခံသင့္ပါ။ ဟာရီရီ သတိ ေပးသကဲ့သို႔ပင္ ေမြးကတည္းက လူသားႏွင့္မဟုတ္ဘဲ AI ႏွင့္သာ ထိေတြ႕ႀကီးျပင္းလာရမည့္ကေလးငယ္ မ်ား၏အနာဂတ္သည္ ကမာၻ႔သမိုင္းတြင္ အႀကီးမား ဆုံးေသာ စိတ္ပညာစမ္းသပ္မႈႀကီး ျဖစ္လာေပေတာ့ မည္။ ကြၽႏု္ပ္တို႔သည္ AI ကို ကိရိယာအျဖစ္သာထိန္း ခ်ဳပ္ထားႏိုင္မလား သို႔မဟုတ္ AI ၏အုပ္စိုးမႈကိုခံရ မည့္ " ၾကည့္ရႈသူမ်ား " (The Watchers)အဆင့္သို႔ ေရာက္သြားမလားဆိုသည္မွာ ယေန႔ ကြၽႏု္ပ္တို႔ခ်မွတ္ မည့္ဆုံးျဖတ္ခ်က္မ်ားအေပၚတြင္သာမူတည္ေနပါ သည္။